। मुंबई । दि.05 जुन 2026 । मराठा आरक्षणाच्या मागणीचे आंदोलन छेडणारे मनोज जरांगे-पाटील यांच्या मागणीनुसार राज्य सरकारने इतर मागासवर्गाच्या (ओबीसी) विद्यार्थ्यांप्रमाणे मराठा समाजातील विद्यार्थ्यांना सर्व शैक्षणिक सवलती, योजना आणि इतर लाभ लागू करण्याचा निर्णय घेतला आहे.
सामान्य प्रशासन विभागाने शुक्रवारी या संदर्भातील शासन निर्णय जारी केला असून, सन 2026-2027 या चालू शैक्षणिक वर्षापासूनच या सर्व योजनांचा लाभ मराठा समाजाला मिळणार आहे. मराठा समाजातील विद्यार्थ्यांना इतर मागास प्रवर्गाच्या विद्यार्थ्यांप्रमाणे सर्व शैक्षणिक सवलती आणि योजनांचा लाभ मिळावा, अशी मागणी मनोज जरांगे यांनी केली होती.
मराठा समाजातील विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक प्रवाहात सक्षम करण्यासाठी शासनाने लागू केलेल्या योजनांचा तपशील खालीलप्रमाणे आहे:
शालांत परिक्षोत्तर शिष्यवृत्ती : दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण झाल्यानंतर पुढील उच्च शिक्षणासाठी ओबीसी विद्यार्थ्यांना मिळणारी शालांत परिक्षोत्तर शिष्यवृत्ती योजना आता मराठा समाजाच्या विद्यार्थ्यांनाही लागू होईल.
वाहन चालक व वाहक प्रशिक्षण : मराठा समाजातील तरुणांना रोजगाराच्या संधी उपलब्ध करून देण्यासाठी विशेष मोटार वाहन चालक व वाहक प्रशिक्षण योजना सुरू करण्यात येणार आहे.
माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिष्यवृत्ती : इयत्ता 9 वी ते 12 वीच्या माध्यमिक व उच्च माध्यमिक वर्गातील विद्यार्थ्यांना लागू असलेली विशेष शिष्यवृत्ती योजना मराठा प्रवर्गासाठी विस्तारित करण्यात आली आहे.
शैक्षणिक शुल्क प्रतिपूर्ती : विद्यार्थ्यांना लागू असलेल्या इतर 16 बाबींबाबतच्या शैक्षणिक शुल्काची प्रतिपूर्ती (Reimbursement) थेट शासनाकडून करण्याची योजना यात समाविष्ट आहे.
परराज्यातील शिक्षणासाठी सवलत : महाराष्ट्र राज्यातील रहिवासी असणारे, परंतु परराज्यात अनुदानित व विनाअनुदानित व्यावसायिक अभ्यासक्रमांसाठी (Professional Courses) प्रवेश घेतलेल्या मराठा उमेदवारांना या योजनेचा लाभ घेता येईल.
सर्व व्यावसायिक अभ्यासक्रमांसाठी मराठा विद्यार्थी पात्र : इतर मागासवर्गीय (OBC) विद्यार्थ्यांना शैक्षणिक सवलती आणि सोयी-सुविधा मिळण्यासाठी पात्र असलेल्या सर्व घटकांचा अभ्यास आता मराठा समाजासाठी खुला करण्यात आला आहे. सर्व मान्यताप्राप्त व्यावसायिक अभ्यासक्रमांसाठी आता मराठा समाजातील विद्यार्थी पूर्णपणे पात्र धरले जातील.
रिक्त जागांवर प्रवेश घेणाऱ्यांनाही लाभ : केंद्रीयभूत प्रवेश प्रक्रिया (CAP) पूर्ण झाल्यानंतर महाविद्यालयांमध्ये रिक्त राहिलेल्या जागांवर, प्रवेश नियंत्रण समितीने मान्यता दिलेल्या संस्थास्तरावरील (Institutional Level) जागांवर प्रवेश घेतलेल्या मराठा विद्यार्थ्यांनाही इतर मागासवर्गीय विद्यार्थ्यांप्रमाणेच सर्व शैक्षणिक सवलती लागू करण्यात येणार आहेत.
भविष्यात इतर मागास प्रवर्गास (OBC) ज्या काही नवीन शैक्षणिक सवलती व सोयी-सुविधा लागू करण्यात येतील, त्या सर्व सवलती पुढील कोणत्याही नवीन आदेशाची वाट न पाहता मराठा समाजास आपोआप लागू होतील, अशी अत्यंत महत्त्वाची तरतूदही या निर्णयात करण्यात आली आहे.